More oko Brača u Hrvatskoj obuhvata Brački kanal, uvale i duboke predjele uz jugozapadnu obalu. Peca se sa obale, mola i iz plovila; prema starijim pravilima potrebna je dozvola, uz poštovanje zabranjenih zona. Među lovnim vrstama su orada, brancin, zubatac i gof.
O vodi
Otok Brač, poznat i kao Brač, Brazza i Braç, okružen je slanim morem koje pripada ribolovnom moru Hrvatske. Sa obale i molova lovi se tamo gdje nema prostornih zabrana, dok čamac otvara pristup kanalima i dubljim predjelima. Pristupi moru, javni parkinzi i lučki vezovi postoje u više priobalnih naselja.
Na sjevernoj strani leži Brački kanal, s dubinom do 78 m. Među ribolovnim oblastima su uvale Lovrečina, Luka i Maslinova, kao i rt Ražanj i Splitska vrata. Strmija jugozapadna obala ima dubine do 80 m blizu kopna, pa duboka voda ovdje nije vezana samo za udaljavanje od obale. U Hvarskom kanalu dubina dostiže 91 m.
Za upravljanje ribolovom nadležna je Uprava ribarstva Ministarstva poljoprivrede, šumarstva i ribarstva. Sportski ribolov organizovan je preko HSSRM-a i lokalnih klubova i udruženja.
Ribe u vodi
Orada, koju zovu i komarča ili podlanica, traži hranu pri dnu; obično je vrijedi čekati na prelazima tvrdog i pjeskovitog terena. Brancin, odnosno lubin, često prilazi pliće kada je more uzburkano, a zora i sumrak dobri su termini da varaličar pretraži priobalje. Zubatac se obično traži uz podvodne prelome i tvrdo dno, gdje mamac treba voditi blizu terena, ali bez stalnog zapinjanja.
Škrpina se uglavnom drži kamenitog dna i zaklona, dok arbun hranu skuplja pri dnu i dobro odgovara na osjetljiv pribor kojim se jasno osjeti griz. Uz njih se love pic i fratar, a šarag je poznat i kao sarak. U ovom moru žive i cipal i salpa.
Palamida i gof, poznat i kao orhan, pripadaju pokretljivijoj lovini: kod takvih grabljivica vrijedi pratiti aktivnost sitne ribe i promjene na površini. Tuna se traži u dubljim i otvorenim vodama. Ugor i murina vezuju se za zaklone pri dnu, a riblji svijet oko ostrva čine i kavala i oslić.
Lignja, sipa i hobotnica takođe su dio lovine. Za glavonošce je korisno pažljivo pratiti dodir mamca s dnom i promjenu opterećenja na priboru, jer uzimanje ne mora ličiti na jasan riblji udarac.
Kako se peca
Sa obale i stijena koristi se odmet, s mamcem na dnu, za oradu, pica i zubaca. Peca se i sa riva, molova i lukobrana, izvan zabranjenih lučkih plovnih puteva. Na kamenitom terenu pribor treba spuštati promišljeno: pretraživanje prelaza često je korisnije od zabacivanja naslijepo u najgrublji kamen.
Iz usidrenog čamca ili brodice koja slobodno pluta koristi se kančenica za arbuna, fratra, kanjca i škrpinu. Osjetljiv vrh pomaže da se prepozna sitan griz, a olovo treba da održava dodir s dnom bez nepotrebnog povlačenja po njemu. Panula podrazumijeva povlačenje mamca tokom kretanja broda i ovdje se koristi za zubaca, brancina, gofa i palamidu.
Varaličarenje sa obale usmjereno je na brancina, naročito po vjetru ili buri, u pjeni. Koriste se vještačke varalice i vobleri; mamac vrijedi provesti uz rub zapjenjene vode, uz kontrolu strune i siguran oslonac na obali.
Za lignjolov se koriste skosavice, peškafondo i povraz s kukom. Kratko podizanje mamca i kontrolisano propadanje omogućavaju da se osjeti prihvatanje, a ulov se izvlači ravnomjerno, bez naglog cimanja. Podvodni ribolov na dah namijenjen je isključivo sportskim ribolovcima, uz upotrebu do dvije podvodne puške.
Od prirodnih mamaca koriste se:
- veliki morski crv,
- lignja i sipa.
U upotrebi su i živa iglica i srdela, kao i kozice, dagnje i školjke. Živi cipoli takođe služe kao mamac; izbor mamca i način postavljanja treba uskladiti s veličinom udice i vrstom koja se cilja.
Pristup vodi
Pristupi moru i javni parkinzi postoje u Supetru, Milni i Sutivanu. More je dostupno i iz Pučišća, Povlja i Postira, a pristupi i javni parkinzi nalaze se takođe u Sumartinu i Bolu.
Za spuštanje čamca i vez koriste se navozi, rampe i privezišta u lokalnim lučicama i marinama. Među njima su ACI marina Milna i opštinske luke.
Pravila i dozvole
Prema starijim pravilima za morski ribolov u Hrvatskoj, potrebna je dozvola i za ribolov sa obale i za ribolov iz plovila. Rekreativne dozvole kupuju se preko internet stranica Uprave ribarstva, u područnim ispostavama i kod ovlašćenih distributera. Sportske dozvole kupuju se preko sportsko-ribolovnih udruženja uz člansku iskaznicu HSSRM-a. Cijena rekreativne dozvole za 1 dan iznosi 7,96 €, za 3 dana 19,91 €, a za 7 dana 39,82 €. Godišnja dozvola za punoljetne osobe od 18 do 65 godina iznosi 66,36 €. Preko posredničkih agencija jednodnevna dozvola s administrativnim naknadama iznosi oko 24,99 €. Djeca mlađa od 14 godina mogu bez dozvole loviti odmetom s jednim povrazom.
Noćni ribolov sa obale i iz plovila dozvoljen je udičarskim alatima. Za noćni lov ostima ili povrazom s kukom za glavonošce uz vještačku rasvjetu potrebna je posebna dozvola, koja se izdaje uz godišnju dozvolu. Po plovilu je dozvoljen feral do 40 W s običnom sijalicom, 30 W s halogenom ili 10 W s LED sijalicom.
Dnevni ulov u sportskom i rekreativnom ribolovu ograničen je na 5 kg ribe i drugih morskih organizama, uz mogućnost zadržavanja jednog kapitalnog primjerka težeg od 5 kg. Pojedinačno je dozvoljeno najviše dvije hobotnice, dva velika morska crva i jedna kirnja dnevno. Na propisanim vrstama, među kojima su orada, brancin, zubatac, pic, šarag, škrpina i fratar, nakon ulova mora se odsjeći donji dio repne peraje radi sprječavanja preprodaje.