More oko ostrva Ugljan u Hrvatskoj obuhvata kamenite obale, plićake, uvale i duboke kanale. Peca se sa obale, spoljašnjih strana molova i iz brodice; prema starijim pravilima, potrebna je dozvola i važe ograničenja zona i ulova. Među glavnim metama su orada, brancin, zubatac i gof.
O vodi
Otok Ugljan, poznat i kao Ugljan i Ugliano, okružen je morem u kojem se smjenjuju kameniti rtovi, stjenovite obale i pješčani i šljunkoviti plićaci. U plitkim uvalama i lučicama dubine su od 1 do 15 metara, dok se na jugozapadnoj otvorenoj strani i u okolnim prolazima i kanalima dno spušta od 30 do preko 60 metara. Takav raspored terena traži da se pribor i način ribolova prilagode dubini, a ne samo mjestu na obali.
Sa kopna se lovi i sa spoljašnjih strana molova i lukobrana, izvan lučkih plovnih puteva. Brodicom se izlazi u Malu i Velu Lamjanu, Muline i Prtljug, kao i u Zadarski, Srednji i Rivanjski kanal. Kavezna uzgajališta bijele ribe u Maloj Lamjani privlače velika jata divljih orada i drugih riba.
More oko Ugljana pripada ribolovnom moru Hrvatske. Upravljačka nadležnost je na Ministarstvu poljoprivrede, šumarstva i ribarstva, odnosno Upravi ribarstva, dok sportski ribolov koordinira HSSRM preko lokalnih klubova i udruženja.
Ribe u vodi
Orada, odnosno komarča, jedna je od glavnih meta, a kod uzgajališta u Maloj Lamjani okuplja se u velikim jatima. U toj uvali i okolnim uvalama love se primjerci teži od 4 kg. Orada obično pretražuje dno za hranom, pa pecarošu koristi pažljivo položen mamac i strpljenje prije kontre. Brancin, poznat i kao lubin, često prilazi plićaku i rubovima obale; obično bolje grize u svitanje, sumrak i kada je površina mora uzburkana.
Na dubljim brakovima love se kapitalni zubaci. Zubatac se obično traži uz prelaze dubine i tvrdo dno, dok je za gofa važan snažan pribor i dovoljno prostora za prvi bijeg. Palamida, skuša i šarun drže se jata i kreću za hranom, pa vrijedi pratiti aktivnost pri površini.
Uz ove mete, u moru oko Ugljana žive fratar, šarag i pic, kao i kantar, arbun i ovčica. Tu su i kovač, ugor i škarpina. Sitniju lovinu čine bukva i manula, a može se zakačiti i pauk, s kojim treba oprezno rukovati zbog otrovnih bodlji.
Lignja i sipa su mete za hladniji dio godine, a u ovom moru živi i hobotnica. Kod lova varalicama na glavonošce mirno vođenje i kratke pauze često znače više od stalnog trzanja priborom.
Kako se peca
Sa obale se peca sa kamenitih rtova, stjenovitih dijelova i pješčanih ili šljunkovitih plićaka. Spoljašnje strane molova i lukobrana takođe su mjesta za ribolov, izvan lučkih plovnih puteva i uz poštovanje zabranjenih zona. Za oradu se koristi dubinski ribolov: odmet uz daleko zabacivanje, sa hranilicom ili kliznim olovom. Klizno olovo obično omogućava ribi da uzme mamac uz manji otpor.
Tijesto od ribljih peleta koristi se naročito u blizini kaveznog uzgoja. Za istu lovinu upotrebljavaju se morski volak i bibi, a zatim veliki morski crv i rak samac. Na udicu idu i mekani račići ili dagnje; mamac treba postaviti tako da vrh udice ostane slobodan za kontru.
Iz brodice se lovi u Maloj i Veloj Lamjani, Mulinama i Prtljugu, te u Zadarskom, Srednjem i Rivanjskom kanalu. Kančenica, odnosno bolentin, služi za pridnenu bijelu ribu, sa komadićima srdele, lignje ili inćuna, a koriste se i crvi. Pribor treba držati blizu dna, uz povremenu provjeru mamca kada sitna riba počne da ga skida.
Teška panula vodi se uz obalu i preko brakova za zubaca i gofa. Koriste se živa lignja, živa iglica i živi šarun. Na većim dubinama iz brodice primjenjuje se vertikalno varaličarenje, dok se brancin i plava riba love varaličarenjem. Kod brancina obično vrijedi pretraživati rubove plićaka i promjene u strujanju, umjesto stalnog zabacivanja u istu tačku.
Lov liganja i sipa varalicama vezan je za jesen i zimu, sa mola ili iz barke. Varalicu treba voditi uz pauze i održavati kontakt sa priborom, jer se uzimanje često osjeti samo kao dodatna težina.
Pristup vodi
Do Preka vode česte trajektne i brodske linije iz Zadra, preko Gaženice i gradske luke. Sa Pašmanom je Ugljan povezan mostom preko prolaza Mali Ždrelac.
Sjeveroistočnom stranom ostrva prolazi asfaltna magistrala sa prilazima naseljima i uvalama. Za spuštanje brodice postoje navozi, rampe i lučke dizalice u komunalnim lukama i marinama: u Kalima, Maloj i Veloj Lamjani, marini Sutomišćica te lukama u Preku i Kukljici.
Pravila i dozvole
Prema starijim opštim pravilima morskog ribolova u Hrvatskoj, za sportski i rekreativni ribolov sa obale i iz plovila potrebna je dozvola. Rekreativne dozvole kupuju se preko internet portala Uprave ribarstva ili ovlašćenih distributera, a sportske preko klubova i udruženja članova HSSRM-a, uz člansku iskaznicu HSSRM-a i lokalnog kluba. Djeca mlađa od 14 godina mogu bez dozvole loviti odmetom sa jednim povrazom, sa štapom ili bez njega. Jednodnevna dozvola košta 10 €, trodnevna 25 €, a sedmodnevna 45 €. Godišnja dozvola za odrasle do 65 godina iznosi 66,36 € za rekreativni, odnosno 46,45 € za sportski ribolov, uz dodatne članarine, i kupuje se početkom godine. Za juniore i seniore, odnosno penzionere, cijene su niže.
Zabranjen je ribolov u lučkim bazenima i operativnim dijelovima luka, na označenim plažama i kupalištima tokom sezone kupanja i unutar koncesijskih polja kaveznih uzgajališta. Zabranjena je upotreba mreža, eksploziva, struje i ronilačkih aparata sa bocama. Noćni ribolov udičarskim alatima dozvoljen je sa obale i iz plovila, ali je za vještačku rasvjetu, odnosno feral, potrebna posebna dozvola. Podvodni ribolov puškom dozvoljen je samo od izlaska do zalaska sunca.
Lovostaj za kirnje traje od 1. jula do 31. avgusta, za kavalu od 15. maja do 15. jula, a za lampugu od 1. januara do 14. avgusta. U standardnom sportsko-rekreativnom ribolovu zabranjeno je zadržavanje plavoperajne tune i igluna; dozvoljen je isključivo lov i puštanje uz posebnu dozvolu.
Dnevno se smije zadržati do 5 kg ribe i drugih morskih organizama po ribolovcu, a taj zbir smije biti premašen isključivo za masu jednog ulovljenog primjerka. Najmanja mjera za brancina je 25 cm, a za oradu 20 cm. Zubatac mora imati najmanje 30 cm, gof 35 cm, a palamida 40 cm. Za škrpinu je mjera 25 cm, za arbuna 15 cm, dok hobotnica mora imati najmanje 1 kg. Primjerci ispod propisanih mjera odmah se vraćaju u more.