Sveti Marko je morski akvatorijum oko istoimenog ostrva u Tivatskom zalivu, u Crnoj Gori. Peca se sa obale, kroz priobalne plićake i iz barke, uz obaveznu dozvolu za sportsko-rekreativni ribolov prema pravilima za 2026. godinu. Među vrstama koje se ovdje love su orada, brancin, cipol i zubatac.
O vodi
Oko nenaseljenog ostrva Sveti Marko, poznatog i kao Stradioti ili San Marco, prostire se slani akvatorijum Tivatskog zaliva koji pripada ribolovnom moru Crne Gore. Pecaroši koriste obalu i priobalne plićake, dok se iz barke lovi u uvalama i na morskim prelazima oko ostrva.
Zapadno od rta ostrva pruža se plitki pojas obilježen navigacionom oznakom, važan za pažljiv prilaz plovilom. U podmorju rastu naseobine morske trave Posidonia oceanica, a morsko stanište oko ostrva predlagano je za proglašenje zaštićenog područja.
Do ostrva se stiže isključivo morem, čamcem, brodićem ili barkom, a polazište je tivatska gradska riva Pine.
Ribe u vodi
Orada, odnosno komarča, i brancin, poznat i kao lubin, žive u akvatorijumu i plićacima oko Svetog Marka. Oradu obično vrijedi tražiti pri dnu, na prelazima između pijeska, kamenja i obraslih površina; kada uzme mamac, ne treba žuriti s kontrom. Brancin rado prilazi plićaku u svitanje i predveče, naročito kada je površina mora uzburkana.
Cipol se ovdje naziva i zlatar ili crnac. Za njega dobro dođu finiji predvez i pažljivo odmjeren plovak, jer zna da pipka mamac prije nego što ga uzme. U okolnom moru i plićacima prisutni su i marmor te špar, odnosno guljoč.
Zubatac i gof takođe se sreću u akvatorijumu i priobalnim plićacima. Zubaca obično treba tražiti uz promjene reljefa dna, dok se gof često kreće za jatima sitne ribe; za obojicu pribor treba da podnese snažan prvi bijeg. Palamida je još jedna vrsta ovog akvatorijuma, a njeno hranjenje često odaju sitna riba i komešanje na površini.
Sipa i lignja žive i u okolnom moru i u plićacima uz ostrvo. Sipu obično treba tražiti bliže dnu i mamac voditi sporije, dok lignja često bolje reaguje u sumrak i pri promjeni dnevnog svjetla.
Kako se peca
Sa obale se zabacuje štapom, a dio pecaroša gazi kroz priobalne plićake. Odmet i ribolov na plovak pripadaju lokalnoj praksi: dubinski sistem drži mamac pri dnu, dok plovak omogućava da se ponuda zadrži na izabranoj dubini. Za cipola se koriste hljeb i tijesto; mekši zalogaj i osjetljiv plovak pomažu da se vidi i sitno pipkanje.
U lokalnom ribolovu koriste se:
- mušlja, odnosno dagnja, i lignja kao mamac.
- Na udicu se stavljaju i morski crvi te rakovi kanjoči,
- a koristi se i usoljena ili svježa srdela.
Mamac treba pričvrstiti tako da izdrži zabačaj, ali da vrh udice ostane slobodan.
Iz barke ili čamca peca se u uvalama i na morskim prelazima oko ostrva. Tu se koriste panula i kančanica, a iz barke se spuštaju i vrše. Kod kančanice je korisno održavati jasan dodir s dnom bez nepotrebnog povlačenja sistema, dok panula traži ujednačeno vođenje mamca iza plovila.
Tradicionalno ribanje pod ukres odvija se noću, hodanjem kroz plićak uz svjetiljku i ribarsko sječivo ili mač zvan kurćela.
Pristup vodi
Do Svetog Marka dolazi se isključivo morskim putem, čamcem, brodićem ili barkom. Vožnja sa tivatske gradske rive Pine traje dvadesetak minuta.
Za ribolov se koristi obala ostrva, a pecaroši pristupaju i gaženjem kroz priobalne plićake.
Pravila i dozvole
Za sportsko-rekreativni ribolov na moru potrebna je dozvola, prema Zakonu iz 2025. i Pravilniku iz 2026. godine. Dobija se u ovlašćenim sportsko-ribolovnim ili ronilačkim klubovima i preko Saveza za sportski ribolov na moru Crne Gore. Ovo su opšti uslovi morskog ribolova u Crnoj Gori.
Za 2026. godinu dnevna dozvola košta 5,00 €, višednevna do 30 dana 30,00 €, a godišnja 50,00 €. Djeca mlađa od 14 godina oslobođena su plaćanja naknade za dozvolu prema propisima za 2025. i 2026. godinu. Dnevna dozvola za podvodni ribolov u 2026. košta 20,00 €, a za ribolov na veliku ribu 30,00 €. U 2025. dozvola do 5 dana koštala je 10,00 €, a do 10 dana 15,00 €.
Prema starijim podacima, godišnja dozvola koštala je 20,00 € ili 30,00 €, uz 5,00 € klupske članarine, a prodaja ulova iz sportsko-rekreativnog ribolova je zabranjena.
Pravila za 2026. dozvoljavaju najviše dva štapa sa do tri udice, uz minimalni luk udice 7 mm, te najviše dva povraza, odnosno tunje, ili panule sa do tri udice, uz minimalni luk 5 mm. Dozvoljena su najviše dva povraza s kukom za glavonošce uz svjetiljku do 400 kandela, jedna vrša i jedne osti. Jedna podvodna puška i jedan harpun dozvoljeni su isključivo punoljetnim licima; podvodni ribolov puškom zabranjen je od zalaska do izlaska sunca.
Prema Zakonu iz 2025. i Pravilniku iz 2026. dozvoljen je dnevni ulov do 5 kg ribe i drugih morskih organizama, uz jednu krupniju ribu koja prelazi tih 5 kg. Raniji pravilnik iz 2024. propisivao je 3 kg dnevno, uz jednu ribu preko te mase.