Elafitski otoci su morski akvatorij u Hrvatskoj, u dubrovačkoj oblasti, gdje se peca sa obale, mola i iz plovila. Sportski i rekreacijski ribolov otvoren je uz odgovarajuću dozvolu i poštovanje ograničenja zona i pribora. Među lovinom su zubatac, orada, brancin i lignja.
O vodi
Elafiti su slani morski akvatorij u kojem se smjenjuju hridinasto-ljušturasta i stjenovita dna, zone sa cistozirijem i kamenito-pješčani predjeli sa livadama posidonije i zostere. Ta raznovrsnost dna okuplja i pridnene i pelagijske vrste, pa izbor mjesta i dubine dosta mijenja način pecanja.
U međuotočnim kanalima, uključujući Koločepski kanal, prosječne dubine su oko 50 m. Na spoljašnjim rubovima arhipelaga prema otvorenom moru dostižu oko 100 m, zbog čega ribolov iz plovila obuhvata i znatno dublju vodu nego pecanje uz obalu.
Obali se prilazi u naseljima i uvalama Šipana, Lopuda i Koločepa, ali i na stjenovitim dijelovima manjih nenaseljenih ostrva. Peca se sa obale i mola izvan zona manevrisanja javnih brodova i trajekata, kao i iz čamca, brodice ili kajaka, uz ograničenja za lučke zone.
Elafiti su obuhvaćeni evropskom ekološkom mrežom Natura 2000, pod oznakom HR4000028. Površina tog zaštićenog područja iznosi 6.778,14 ha.
Ribe u vodi
Zubatac se drži hridinastog i stjenovitog dna, gdje su prisutni i orada, škarpina, ugor i šarag. Zubaca obično treba tražiti uz promjene dubine i rubove podvodnih uzvišenja, naročito kada grabljivice krenu u potragu za hranom u svitanje ili predveče. Orada, poznata i kao komarča, hranu skuplja po dnu; pri grizu joj ne treba žuriti sa kontrom, jer često najprije ispituje mamac.
Na kamenitom i pješčanom dnu sa morskim livadama prisutni su brancin, cipal, fratar i ovčica. Brancin, odnosno lubin, obično je aktivniji pri slabijem svjetlu i uz uzburkanu obalu, dok ovčica hranu traži prebirajući pijesak. Za takvu ribu vrijedi držati mamac pri dnu i koristiti osjetljiv pribor koji pokazuje i sitan griz.
Ulov obuhvata i picu, murinu, pagra i špara. Kod ribe koja se zavlači među kamenje važno je odmah poslije kačenja održati zategnut najlon i ne dati joj da se uvuče u zaklon.
Gof i lica love se u prolazu, pa susret s njima zavisi i od kretanja jata sitne ribe. To su snažne grabljivice za koje pribor i kočnica moraju biti spremni prije prvog udara.
Lignje i hobotnice redovno se love. Lignja je obično aktivnija pri slabijem svjetlu, a pri izvlačenju je treba voditi ravnomjerno, bez naglog trzanja. Hobotnica se drži dna i zaklona među kamenjem, pa zakačen plijen ne treba izvlačiti na silu.
Kako se peca
Sa obale i riva bijela riba lovi se odmetom i pecaljkom. Za ješku se koriste:
- morski crv i korejski crv,
- usoljena ili svježa srdela,
- meso lignje i meso dagnji,
- a rade i račići.
Mamac treba postaviti tako da vrh udice ostane slobodan, a težinu olova prilagoditi struji da sistem ne šeta nekontrolisano po dnu.
Sa mola se peca izvan zona manevrisanja javnih brodova i trajekata, uz poštovanje zabrane ribolova u lukama otvorenim za javni saobraćaj. Iz čamca, brodice ili kajaka može se prići drugim dijelovima akvatorija; kančanica, odnosno bulentin, koristi se na dubljim brakovima i prelazima za pagra, fratra, škarpinu i zubaca. Tu se koriste iste ješke kao za odmet, a dodir s dnom treba održavati bez nepotrebnog zapinjanja među kamenjem.
Teška i viška panula koriste se sa živom ješkom za veće grabljivice: cilj su zubatac, gof i lica. Kao mamci služe:
- živa lignja,
- sipa,
- iglica.
Pri takvom ribolovu važnije je da ješka ostane živa i pravilno radi nego da se plovilom prelazi što veći prostor.
Lignjolov se odvija tokom jeseni i zime. Sa obale se radi skosavanje, dok se iz usidrenog plovila ili plovila koje struja nosi spuštaju peškafondi i skosavice. Kratko podizanje pa kontrolisano spuštanje mamca omogućava da se osjeti i blag dodir; kada lignja prihvati, izvlačenje treba da bude mirno.
Pristup vodi
Na Šipanu se vodi prilazi u naseljima i uvalama Šipanska Luka i Suđurađ, a između njih postoji drumska veza. Na Lopudu je moguć pristup obali, dok su na Koločepu pristupne tačke u naseljima Gornje Čelo i Donje Čelo.
Pristupa se i stjenovitim dijelovima obale Olipe, Jakljana, Rude, Dakse i drugih manjih nenaseljenih ostrva.
Privez i vezovi postoje u Suđurđu, Šipanskoj Luci, Lopudu i Koločepu. Polazne luke i marine na kopnu su Gruž, ACI marina Dubrovnik u Komolcu i marina u Slanom.
Pravila i dozvole
Za sportski i rekreacijski ribolov na Elafitima potrebna je dozvola, prema opštim pravilima za more u Hrvatskoj za 2026. godinu. Rekreacijske dozvole kupuju se preko mrežne stranice Uprave ribarstva Ministarstva poljoprivrede i kod ovlašćenih prodavaca, a sportske preko Hrvatskog saveza za sportski ribolov na moru i učlanjenih klubova. Mlađi od 14 godina mogu obavljati rekreacijski ribolov bez dozvole jednim povrazom, sa štapom ili bez njega.
Cijene za 2026. godinu iznose 10 EUR za dnevnu, 25 EUR za trodnevnu i 45 EUR za sedmodnevnu dozvolu. Godišnja rekreacijska dozvola za punoljetne osobe do 65 godina košta 66,36 EUR, a godišnja sportska 46,45 EUR, uz obavezno članstvo u HSSRM-u.
Prema starijim podacima, snižene godišnje tarife postoje za penzionere, osobe starije od 65 godina i maloljetnike, a godišnja rekreacijska dozvola za penzionere košta 13,27 EUR. Zabranjen je ribolov u lukama i lučkim bazenima otvorenim za javni saobraćaj, kao i na uređenim i ograđenim plažama tokom sezone kupanja. Noćni ribolov udičarskim alatima dozvoljen je sa obale i iz plovila uz redovnu dozvolu. Komadna ograničenja dnevnog ulova su najviše 2 gofa, 2 hobotnice i 1 kirnja.
Dnevni ulov za 2026. godinu ograničen je na 5 kg ribe i drugih morskih organizama po ribolovcu, uz mogućnost prekoračenja za masu jedne ribe ili organizma kojim se prelazi taj limit. U dnevnom ulovu može biti do 2 kg živih školjkaša i puževa, osim dagnji kojih je dozvoljeno do 5 kg.