Salakovačko jezero je akumulacija na Neretvi, u Bosni i Hercegovini, u oblasti Mostara, sa strmim kanjonskim obalama. Peca se sa obale i iz plovila; prema starijim pravilima potrebna je dozvola, a za plovilo i posebno odobrenje. Među ribama su potočna pastrmka, šaran, som i smuđ.
- Veličina
-
Površina 245,9 ha
O vodi
Salakovačko jezero nastalo je pregrađivanjem Neretve za potrebe HE Salakovac. Pripada ribolovnoj zoni Mostar, a ribolovnim pravom upravlja Udruženje sportskih ribolovaca „Neretva 1933“ Mostar. Obala je mahom strma i kanjonska, pa se ribolov uglavnom oslanja na pristupačne dijelove i uređene ribolovne staze, izgrađene radi lakšeg i bezbjednijeg prilaza vodi.
Površina jezera iznosi od 245,9 do oko 314 ha, dužina oko 20 km, a najveća dubina doseže oko 40 m. Radne oscilacije vodostaja iznose oko 5 m, što pecarošu znači da isti dio obale ne mora pri svakom dolasku izgledati jednako. Kota vode u redovnom režimu kreće se od 121,10 do 122,25 m n.v., dok maksimalna radna kota uspora iznosi 123,10 m n.v. U pogledu kvaliteta vode, akumulacija zadovoljava kriterijume manje osjetljivog područja.
U jezeru žive salmonidne i ciprinidne vrste. Akumulacije Grabovica i Salakovac zajedno su tokom 2020/2021. poribljene sa 9.000 komada kalifornijske pastrmke i 9.500 komada šarana. Prema starijim podacima, na južnom dijelu jezera, prema brani, lovljeni su šarani teži od 17 kg. Ribočuvarska služba kontroliše i čamce i splavove, a prekomjeran ulov se sankcioniše.
Ribe u vodi
Neretvanska mekousna pastrmka je autohtona vrsta ovog jezera, a uz nju žive potočna pastrmka i kalifornijska pastrmka, poznata i kao dužičasta pastrmka. Za pastrmke obično vrijedi tražiti hladniju, kiseonikom bogatiju vodu i pratiti aktivnost insekata: kada se riba podiže prema površini, mušičar ima dobar znak gdje da ponudi mamac. Potočna pastrmka često koristi zaklon i prijelaze između mirnije i pokretnije vode, dok kalifornijska pastrmka zna aktivnije da obilazi otvorenu vodu.
Šaran je jedna od vrsta kojima se jezero poribljava, kao i kalifornijska pastrmka; zajedničko poribljavanje Salakovca i Grabovice obavljeno je 2020/2021. Šarana obično treba tražiti uz dno, na prijelazima dubine i mjestima gdje nalazi hranu. Najčešće bolje grize kada se voda ugrije, a miran prilaz i precizno hranjenje važniji su od stalnog prebacivanja pribora.
Som je ubačen u akumulaciju 1989. godine i spada među vrste kojima je jezero poribljavano. Ovaj grabljivac se obično drži dubljih zaklona, a pri slabijem svjetlu izlazi u potragu za hranom. Smuđ takođe živi u jezeru; za njega su često zanimljivi tvrđe dno i prelomi dubine, gdje se varalica može voditi blizu dna uz kratke zastoje.
U ribljem svijetu jezera svoje mjesto imaju i glavatica i jezerska zlatovčica. Od ostalih vrsta tu su bijeli klen i strugač, kao i uklija, koju lokalno zovu pliska.
Kako se peca
Najviše se peca sa pristupačnih dijelova obale i uređenih staza. Koriste se i čamci i splavovi, ali je režim iz 2020. godine za ribolov iz plovila zahtijevao posebno odobrenje. Na strmoj obali korisnije je prvo sagledati pravac izvlačenja ribe nego odmah zabaciti prema najdubljoj vodi.
Mušičarenje je jedan od načina lova pastrmki: koriste se vještačke mušice, strimeri i nimfe. Kada se riba ne diže na površinu, nimfu treba voditi dublje, uz kontrolisan kontakt sa mamcem. Za varaličarenje pastrmke koriste se vobleri, kašike i silikonci; promjena dubine i brzine vođenja često donese više od stalne promjene varalice. Prema starijim pravilima, za salmonidne vrste dozvoljen je jedan štap sa najviše jednim vještačkim mamcem.
Ciprinidne vrste love se na plovak, a među mamcima su kukuruz, boile i peleti. Za takav ribolov predviđena je jedna udica, dok postoji i režim sa najviše dva štapa sa po dvije udice. Za šarana se koristi i gruntanje: posebnom odlukom za Salakovac iz 2020. dozvoljen je dubinski ribolov bez plovka, sa najviše dva štapa sa po dvije udice. Pri lovu na dubinku pribor treba namjestiti tako da mamac ostane na odabranom mjestu, bez nepotrebno teškog olova.
Smuđ se lovi varaličarenjem i džigovanjem. Pri džigovanju treba održavati kontakt sa dnom i pratiti i najslabiji udarac, naročito pri propadanju mamca. Som se lovi dubinskom metodom ili varalicom; snažan pribor i unaprijed odabran prostor za prihvat ribe važni su kad se zakači krupniji primjerak.
Pristup vodi
Na mahom strmoj, kanjonskoj obali udruženje je izgradilo dvije uređene ribolovne staze radi lakšeg i bezbjednijeg prilaza vodi. Invalidska staza kod Drežnice nalazi se na potezu od Drežanskog mosta do kraja starog puta.
Pravila i dozvole
Prema starijim pravilima, za sportsko-rekreativni ribolov potrebna je dozvola, koja se dobija u USR „Neretva 1933“, Telčeva br. 1, Mostar. Tokom 2016. i 2020. dnevne dozvole mogle su se uplatiti preko banke ili pošte i kupiti na pojedinim ovlaštenim punktovima u Mostaru. Iznosi za dnevne i višednevne dozvole u 2020. bili su 10,00 KM, 20,00 KM ili 40,00 KM, zavisno od kategorije i trajanja.
Za sezonu 2025/2026. lovostaj na sve vrste pastrmki traje od 1. novembra do 31. marta; isti period važio je i za sezonu 2020/2021. Tokom zime dozvoljen je lov drugih vrsta uz strogo poštovanje zabrane lova pastrmki. Za neretvansku mekousnu pastrmku sezona je 2024. bila otvorena od 1. maja do 30. septembra, uz najviše jedan komad dnevno. Opšti regionalni lovostaji za 2026. obuhvataju smuđa od 1. marta do 30. aprila, šarana od 1. aprila do 31. maja i soma od 1. maja do 30. juna.
Odlukom korisnika za 2019/2020. uvedena je višegodišnja privremena zabrana lova glavatičaste pastrmke, zubatka i lipljena, kao i trajna zabrana ribolova neretvanskog peša i neretvanskog vijuna. Opšta pravila iz 2020. zabranjuju ribolov u označenim prirodnim mrijestilištima i plodištima, upotrebu ikre kao mamca i živih ili mrtvih alohtonih riba kao mamca.
Noćni ribolov je zabranjen prema propisima FBiH i Hercegovačko-neretvanskog kantona, a opšta zabrana obuhvata i lov sa mostova i objekata nad vodom.
Na invalidskoj stazi od Drežanskog mosta do kraja starog puta tokom Svjetskog prvenstva u mušičarenju za mlade 2023. važila je privremena zabrana ribolova.
Opšti pravilnik udruženja iz 2020. načelno zabranjuje ribolov iz plovila bez posebnog odobrenja. Za salmonidne vrste predviđen je jedan štap sa najviše jednim vještačkim mamcem. Za ciprinide je predviđen lov na plovak sa jednom udicom, a postoji i režim sa najviše dva štapa sa po dvije udice. Posebna odluka za Salakovac iz 2020. dozvoljava dubinski ribolov bez plovka sa najviše dva štapa sa po dvije udice.
Opšte dnevno ograničenje je najviše 5 komada pastrmke i 5 komada šarana, odnosno 3 komada smuđa i 1 komad soma. Opšte minimalne mjere iz podataka za 2015. i 2026. iznose 23 cm za kalifornijsku pastrmku i 25 cm za potočnu pastrmku. Za šarana mjera iznosi 30 cm, a za smuđa i štuku po 40 cm; za soma je navedeno 50 cm ili 60 cm.