Budvanski zaliv je morska ribolovna voda kod Budve, u primorskoj oblasti Crne Gore. Peca se sa kamenite obale, riva i iz čamca; prema starijim pravilima potrebna je dozvola, uz ograničenja na kupalištima i u lučkom prostoru. Među lovinom su orada, brancin, zubatac i arbun.
O vodi
Budvanski zaliv je slana morska voda kod Budve, u okviru unutrašnjih morskih voda i teritorijalnog mora Crne Gore. Kamenita obala, molovi i rive daju različite položaje za ribolov, od stijena oko zidina Starog grada i pravca prema rtu Mogren do obale rta Zavala. Iz čamca se koriste zakloni zaliva i zavjetrina ostrva Sveti Nikola.
Dubina na sidrištu istočno od Luke Budva iznosi od 7 do 8 m, a pod rtom Zavala i kod ostrva Sveti Nikola od 12 do 15 m. U pojedinim profilima već na 30 do 40 metara od obale dostiže oko 25 m, pa blizina kopna ne znači nužno i plitak teren. Prema otvorenom moru i spoljnim tačkama dubine prelaze 40 m i dosežu preko 100 m. Nasuprot tome, na pličini Tunja, između Slovenske plaže i ostrva Sveti Nikola, za vrijeme oseke ima oko 0,5 m vode.
Priobalje i dno nastanjuju orada, brancin i zubatac, uz arbuna, fratra i šaraga. U zalivu žive i lignje, sipe i hobotnice. Morsko dno je stanište zaštićene morske trave posidonije, a u podmorju zaliva i oko Luke Budva zaštićeni su antički arheološki lokaliteti sa brodolomima i amforama. U susjedstvu su morski parkovi prirode „Platamuni“ i „Katič“.
Ribolovnim područjem upravlja Ministarstvo poljoprivrede, šumarstva i vodoprivrede Crne Gore u saradnji sa SSRM. Luka i marina Budva imaju pomorsku infrastrukturu i privezišta, a lokalni vezovi postoje i kod ostrva Sveti Nikola.
Ribe u vodi
Orada, odnosno komarča, traži strpljenje na dnu: obično pretražuje prelaze tvrde i mekše podloge, a pri uzimanju mamca ne treba žuriti s kontrom. Brancin, poznat i kao lubin, često lovi uz obalu pri slabijem svjetlu i uzburkanijoj vodi; varaličaru koriste tiši prilaz i vođenje mamca uz samu strukturu.
Zubatac je grabljivica koju obično vrijedi tražiti uz podvodne prelome i tvrdo dno, naročito u svitanje i predveče. U zalivu žive i zubatac krunaš i zubačić rumeni. Arbun, odnosno rombun, uglavnom traži hranu pri dnu, pa mu odgovara osjetljiv pribor kojim se osjete sitni udarci.
Pridnenom društvu pripadaju pagar i kantar, koji se naziva i kantur. Uz njih su fratar i šarag, dok se u priobalnom ribolovu mogu sresti pic i špar. Trlja hranu traži po dnu, a škarpinu obično treba tražiti uz kamen i zaklon.
Cipal, odnosno cipol, traži nenametljiv pristup i finiju prezentaciju mamca. U zalivu su i sopa i bukva, dok pokretljiviju lovinu predstavljaju palamida i iglica. Među ribama ove vode su i tuna i sabljarka; inćun i srdela pripadaju sitnijoj ribi koja se kreće u jatima.
Lignja i sipa su glavonošci za koje vrijedi pripremiti poseban pribor. Lignja je često aktivnija pri slabijem svjetlu, dok se sipa obično traži bliže dnu; kod obje je važnije održati ravnomjeran kontakt nego naglo zatezati.
Kako se peca
Sa obale i stijena peca se na dno, a za oradu i srodne pridnene ribe koristi se dubinski ribolov sa kliznim olovom. Takva montaža omogućava da riba povuče mamac uz manji otpor. Ribolov na plovak koristi se uz kamenitu obalu i ponte; dubinu treba podesiti tako da mamac prolazi kroz sloj u kojem riba uzima.
Za brancina i druge grabljivice koristi se varaličarenje voblerima i silikonskim varalicama. Uz kamenitu obalu korisno je mijenjati brzinu i dubinu vođenja, umjesto stalno bacati na isto mjesto. Sa mola i riva takođe se peca, ali u lučkom pojasu bez ometanja pomorskog saobraćaja.
Iz čamca se koriste zakloni zaliva i zavjetrina ostrva Sveti Nikola. Kančanica, odnosno bolentin, služi za ribolov na dnu: pribor treba držati dovoljno zategnutim da se osjeti uzimanje, bez nepotrebnog povlačenja mamca. Panulavanje je vuča mamca iz barke, a ovdje se njime ciljaju zubatac, gof i palamida.
Lov lignji i sipa varalicama moguć je sa obale i mola. Noćni lignjolov iz plovila obavlja se peškafondom uz svjetiljku; pri podizanju ulova ravnomjerno namotavanje smanjuje mogućnost spadanja.
Za ribolov prirodnim mamcima koriste se veliki morski crv, bibi i korejski crv. Srdela se stavlja cijela, u komadima ili kao filet osiguran elastičnim koncem, a lignja u komadima i trakama. Mekši mamac treba postaviti tako da vrh udice ostane slobodan.
Od rakova se koriste rak samac, mekani rak i kozica, a od školjki dagnja i kunjka; upotrebljava se i volak. Za grabljivice služi živa sitna riba, među njom živa bukva i živi cipal, pa pribor treba prilagoditi očuvanju pokretljivosti mamca.
Pristup vodi
Stjenoviti djelovi oko zidina Starog grada pristupačni su ribolovni položaji. Prema rtu Mogren ide se pješice priobalnom stazom do stijena, a peca se i sa obale oko rta Zavala.
Duž Slovenske plaže koriste se betonske ponte i obala van sezone kupanja. Sa operativne rive i mola u lučkom pojasu peca se tamo gdje se ne ometa pomorski saobraćaj.
Čamcem se dolazi do područja u zavjetrini ostrva Sveti Nikola. Luka i marina Budva imaju pomorsku infrastrukturu i privezišta, a lokalni vezovi postoje i kod ostrva.
Za dolazak automobilom dostupna su parkirališta u gradskom zaleđu obale, blizu gradske luke i Slovenske plaže, kao i javna parkirališta i garaže u Budvi.
Pravila i dozvole
Prema starijim pravilima, za sportsko-rekreativni ribolov sa obale, stijena, mola i iz plovnog objekta potrebna je dozvola, koja se dobija u ovlašćenim sportsko-ribolovnim klubovima članovima SSRM ili ronilačkim klubovima. U Budvi su to KSR „Delfin“, KSR „Širun“, KSR „Tuna“ i KSR „Budva“. Za 2026. dnevna dozvola košta 5 €, višednevna do 30 dana 30 €, a godišnja 50 €; dnevna za ribolov na veliku ribu iznosi 30 €, a za podvodni ribolov 20 €. Licima mlađim od 14 godina izdaje se bez naknade.
Stariji cjenovnik predviđao je privremenu ili povremenu dozvolu od 5 € za 1 dan, 10 € do 5 dana, 15 € do 10 dana i 30 € do 30 dana. Godišnja za punoljetna lica, za sve alate osim podvodne puške, iznosila je od 20 € do 30 €, uz klupsku članarinu od 5 €; za mlađe od 18 godina 5 €, a za podvodnu pušku i ostale alate 40 €.
U Budvanskom zalivu zabranjeno je povlačno kočarenje u priobalju i na podvodnim arheološkim lokalitetima. Na označenim javnim kupalištima tokom turističke i kupališne sezone, kao i u plovnom i manevarskom prostoru Luke Budva, važe ograničenja ribolova.
Pravila za 2026. dozvoljavaju najviše dva štapa sa najviše tri udice po štapu, uz najmanju širinu luka udice od 7 mm. Dozvoljena su najviše dva povraza ili panule, osim samolovki, sa do tri udice najmanje širine luka 5 mm, kao i do dva povraza sa kukom za glavonošce. Dozvoljeni su jedna vrša i jedne osti, a samo punoljetnim licima jedna podvodna puška na sopstveni pogon i jedan harpun. Za veliku ribu uz posebnu dozvolu dozvoljena su najviše dva štapa s rolom nosivosti najmanje 30 lb.
Dnevni ulov za 2026. ograničen je na 5 kg ribe i drugih morskih organizama, uz mogućnost zadržavanja jedne ribe teže od 5 kg. Starija granica bila je 3 kg plus jedna krupnija jedinka. U 2026. ulov se evidentira elektronski i fizički označava: ribama se odsijeca dio repnog peraja pod uglom od 15 stepeni, a glavonošcima zarezuje glava.
Najmanje lovne mjere iz starijih pravila iznose 20 cm za oradu, 25 cm za brancina i 30 cm za zubaca. Za kantara, pica i fratra mjera je 18 cm, za šaraga 23 cm, arbuna 15 cm, a špara 12 cm. Za cipla glavaša iznosi 20 cm, inćuna 9 cm i srdelu 11 cm. Mjera za gofa je 35 ili 45 cm, za kirnje 45 cm, a jegulju 35 cm. Primjerci ispod propisane dužine moraju se odmah vratiti u more živi i neoštećeni.