Bioštica je rijeka u Bosni i Hercegovini, na području Sokolca i Olova, sa virovima, mušičarskim terenima i takmičarskom stazom u Žunovima. Ovdje se peca, a prema starijim podacima potrebna je dozvola, uz ograničenja koja zavise od dijela rijeke. Glavne ribe su potočna pastrmka, lipljen i mladica.
- Veličina
-
Dužina u regionu 31,8 km
O vodi
Bioštica teče područjem Sokolca i Olova, gdje se sastaje sa Stupčanicom i stvara Krivaju. Duga je od 31 do 31,8 km, a sliv joj obuhvata 482 km². Sastavci u Olovu nalaze se na približno 530 m nadmorske visine.
U gornjem toku kod Margetića smjenjuju se virovi, obale su pristupačne, a cesta je uz samu rijeku. Taj dio je naročito pogodan za mušičarenje. Nizvodno od Margetića kanjon donosi zahtjevniji teren, pa prilaz vodi traži više opreza. Navodno na pojedinim mjestima ima dubina većih od dva metra.
Žunovi imaju uređenu takmičarsku stazu na kojoj se peca sa obale vještačkim mamcima. USR „Bioštica“ Sokolac tu organizuje ribolov i učestvuje u poribljavanju rijeke, dok na području Olova djeluje SRD „Orlja“ Olovo. Na lokalitetu Bare mušičari love uz podvodnu vegetaciju, a do vode se na opisanom prilazu spušta strmim ljestvama.
Kod izvora se nalazi Velika pećina Bioštica, zaštićena kao specijalni geomorfološki rezervat.
Ribe u vodi
Potočna pastrmka je jedna od glavnih riba Bioštice, zajedno s lipljenom i mladicom. Sve tri vrste bile su obuhvaćene takmičenjem USR „Bioštica“ 2024. godine. Pastrmku obično vrijedi tražiti iza kamena, uz rub bržeg toka i na ulazu u vir, gdje može da čeka hranu bez stalne borbe sa strujom. Često bolje grize rano i predveče, a mušicu ili varalicu treba provesti što prirodnije kroz njeno skrovište.
Rijeka se poribljava potočnom pastrmkom: u Žunovima je 2021. pušteno 168 kg ribe veličine od 20 do 30 cm, a u Kruševcima je u oktobru 2023. pušteno 3.000 primjeraka mlađi potočne pastrmke.
Lipljen se obično drži u struji i na prelazima između plićeg i dubljeg dijela korita. Kad kupi insekte s površine, suha mušica je prirodan izbor; kada nema dizanja, nimfa vođena blizu dna često bolje prolazi. Mladica traži snažniji pribor i strpljenje: obično se traži u dubljim virovima i uz zaklone, naročito pri slabijem svjetlu, ali isključivo u dozvoljenom vremenu ribolova.
Kako se peca
Na stazi Žunovi peca se sa obale vještačkim mamcima, a takmičenja uključuju varaličarenje. Koriste se vobleri i leptiraste varalice. Pri vođenju varalice kroz struju korisno je mijenjati ugao zabačaja i brzinu povlačenja, tako da mamac prođe uz zaklon, umjesto da samo brzo presiječe vir.
Gornji tok kod Margetića odgovara mušičarenju. Na Barama se pribor priprema za nimfu i suhu mušicu, a nimfom se lovi uz podvodnu vegetaciju. Za potočnu pastrmku i lipljena korisno je pratiti brzinu površinske struje i voditi mušicu bez neprirodnog zatezanja strune. Uz travu treba kontrolisati dubinu nimfe, da prolazi blizu ribe, a da se ne kači pri svakom prolazu.
Pristup vodi
Kod Margetića gornji tok prolazi uz samu cestu, a obale su pristupačne. U Žunovima se do mjesta za pecanje dolazi na uređenu takmičarsku stazu, gdje se lovi sa obale.
Na Barama se, prema starijim podacima, do gornjeg toka pristupalo pješice uz pomoć lokalnog ribočuvara, sa spuštanjem do rijeke strmim ljestvama.
Pravila i dozvole
Prema starijim podacima, za ribolov na Bioštici potrebna je dozvola. Za olovski dio dozvole su se 2022. godine kupovale kod sekretara SRD „Orlja“ Olovo: dnevna salmonidna dozvola koštala je 20 KM, a godišnja za seniore 100 KM. Godišnja dozvola za penzionere, RVI i juniore od 14 do 18 godina bila je 50 KM, a za kadete do 14 godina 25 KM.
Za dio rijeke u Republici Srpskoj opšta pravila iz 2020. propisuju lovostaj za potočnu pastrmku od 1. oktobra do 1. marta, za lipljena od 1. marta do 31. maja, a za mladicu od 1. februara do 31. avgusta. Pastrmke, mladica i lipljen love se jednim štapom sa tri vještačka mamca, a sistem s tirolskim drvcetom je zabranjen. Ribolov tih vrsta zabranjen je od 21 do 03 časa tokom ljetnjeg, odnosno od 18 do 05 časova tokom zimskog računanja vremena.
Prema istim pravilima iz 2020, pastrmka i lipljen ulaze u zajednički dnevni limit od pet primjeraka sa drugim vrstama obuhvaćenim propisom. Dnevno je dozvoljeno najviše pet kilograma autohtonih riba, a primjerak teži od pet kilograma ispunjava dnevni ulov. Dozvoljen je ulov jedne mladice godišnje. Najmanja mjera potočne pastrmke je 25 cm, lipljena 30 cm, a mladice 100 cm; mjeri se standardna dužina, do početka repnog peraja.