Stari Begej je slatkovodna reka u Srbiji, u oblasti Zrenjanina, koja protiče kroz rezervat Carska bara. Prema starijim pravilima, sportsko-rekreativni ribolov dozvoljen je uz posebnu dozvolu, samo sa određene deonice leve obale. Među glavnim ribama su štuka, divlji šaran, smuđ i linjak.
- Veličina
-
Dužina u regionu 55 km
O vodi
Stari Begej, poznat i kao Bega Veche, dug je 55 km. Protiče kroz Specijalni rezervat prirode „Carska bara”, ranije nazivan „Stari Begej – Carska bara”. Korito leži u aluvijalnoj ravni na nadmorskoj visini od 66 do 85 metara, a obalu prate šuma, trska i gusta vodena vegetacija. Za pecaroša to znači da precizno spušten mamac u čist otvor često ima više smisla od dalekog zabačaja.
Područjem upravlja Ustanova „Rezervati prirode” Zrenjanin, dok je ranije njime upravljalo Ribarsko gazdinstvo „Ečka”. Rezervat je na Ramsarskoj listi od 1996. godine i ima status međunarodno značajnog područja za ptice. Uredbom iz 2021. godine predviđeni su redovno poribljavanje autohtonim vrstama i plansko izlovljavanje alohtonih riba.
Prema starijim podacima, raniji obuhvat rezervata zauzimao je 1.676 ha, a u vodama rezervata Starog Begeja živelo je 24 vrste riba iz 16 familija. Prema uredbi iz 2021. godine, celina Carska bara, koja obuhvata Stari Begej sa vlažnim područjem, zahvata 2.664 ha.
Prema starijim podacima, duž obale postoji oko trideset uređenih ribolovnih mesta. Ribolovna deonica proteže se duž 9 km leve obale. Do pozicija se prolazi kroz šumoviti i tršćani pojas, dok se automobil ostavlja kod motela „Sibila” i ulaza u rezervat.
Ribe u vodi
Štuka je među najzastupljenijim ribama Starog Begeja, a mlađu ove vrste voda je poribljena u decembru 2024. godine. Obično vreba uz ivicu trave i trske, pa varaličarima koristi da mamac vode pored zaklona, umesto preko najgušćeg rastinja. Hladniji deo godine često joj prija. Prema starijim podacima, ovde su lovljene štuke od 4,4 kg.
Divlji šaran, amur i linjak takođe spadaju među najzastupljenije vrste. Šaran se obično traži uz dno i rubove rastinja, naročito rano ujutru i predveče; miran prilaz i nenametljiva primama pomažu kada je riba oprezna. Amur se često kreće uz vodenu vegetaciju i bolje uzima u toplijoj vodi. Linjak voli zarasle, mirne delove, a na plovku ume da se javi vrlo nežnim pomeranjem pre nego što odlučno ponese mamac. Linjakom je poribljavano u decembru 2024. godine. Prema starijim podacima, lovljen je divlji šaran od 5,10 kg.
Među čestim grabljivicama su smuđ, bandar, odnosno grgeč, i bucov. Smuđ se obično aktivnije hrani pri slabijem svetlu i traži se bliže dnu, dok bandar često napada manje varalice uz zaklon. Bucov se hrani bliže površini; kada se javi raub, precizan zabačaj i življe vođenje varalice imaju više smisla od dugog zadržavanja mamca na mestu.
Deverika i bodorka čine važan deo najzastupljenije bele ribe. Deverika obično uzima pri dnu, dok se bodorka može podići i u više slojeve vode, pa dubinu na plovku treba prilagođavati grizu. Česte su i babuška, odnosno srebrni karaš, zlatni karaš i američki patuljasti som, poznat kao cverglan.
Kako se peca
Ovde se peca sa određene deonice leve obale. Prema starijim pravilima, dozvoljen je isključivo sportsko-rekreativni ribolov sa obale, bez pecanja iz čamca. Gusta vegetacija daje prednost ribolovu na plovak: mamac se precizno spušta u čiste otvore među trskom i travnatim poljima. Pribor treba podesiti tako da riba može da se izvede iz zaklona bez nepotrebnog zadržavanja u travi.
Za štuku i bandara koristi se lakše do srednje varaličarenje, uz leptiraste varalice, kašike i silikonske mamce. Kraći, kontrolisani zabačaji uz rub rastinja olakšavaju vođenje i smanjuju kačenje. Za grabljivice se koriste i varalice i živa ribica, odnosno keder; kod lova štuke predvez otporan na zube čuva završetak pribora.
Dubinski ribolov je takođe među najčešćim metodama. Za šarana i belu ribu koriste se kuvani kukuruz, crvići i gliste, uz hlebne primame. Na dubinku je korisno birati čistije dno, dok na plovku manja količina primame i precizno hranjenje pomažu da se riba zadrži u otvoru pogodnom za izvlačenje.
Pristup vodi
Iz Zrenjanina se prilazi putem prema Beogradu, uz skretanje kod motela „Sibila” i etno-kompleksa. Parking postoji u sklopu kompleksa kod motela i ulaza u rezervat.
Prema starijim podacima, do ribolovnih pozicija stiže se isključivo peške kroz šumoviti i tršćani pojas.
Pravila i dozvole
Prema starijim pravilima, potrebna je posebna dozvola za zaštićeno područje. Dnevna dozvola je 2016. godine koštala 500 dinara i kupovala se od čuvarske službe na ribolovnom mestu, dok je posebna godišnja koštala 4.000 dinara i kupovala se u upravnoj zgradi kod motela „Sibila”.
Za plemenite vrste riba primenjuju se opšti lovostaji i najmanje lovne mere u Srbiji, prema pravilima iz 2016. godine, a dnevni ulov podleže opštim ograničenjima rekreativnog ribolova.